28 januari 2026

Met een ladder de drempel over - 5 -

 Een trap of een ladder is voor een cultureel antropoloog een liminale ruimte, een overgangssituatie tussen een vertrouwde omgeving en een nieuwe, nog onbekende toekomst. De tentoonstelling Faith No More in ABBY (Kortrijk, tot en met 1 maart) kunnen we ook zien als een verkenning van de drempeltijd waarin wij nu als maatschappij leven. Overgangstijden die onzeker maken en ons laten balanceren tussen hoop en angst, tussen oude rituelen en nieuwe nog te ontginnen vormen. 
Het eerste deel van de expo kreeg als titel 'Inferno', verwijzend naar de neerdrukkende zorgen en naar de apocalyptische rampscenario's omdat het vertrouwde uiteenvalt, terwijl het tweede deel van de expo genoemd is 'Arcadia', een paradijselijke toestand van één moment of lange duur. Tussen deze twee delen is een gang (een liminale ruimte opnieuw!) waarin onder anderen een kopergravure te zien is naar Maarten de Vos verbeeldend de Bijbelpassage van de droom van Jakob die een ladder ziet op de aarde met engelen die op- en neergaan daarlangs (cfr. Genesis 28, 10-22) (zie tweede bericht uit deze reeks).
(Maxim Frank : Echelle #14
eigen foto)

We zagen in het eerste deel van de expo twee ladders (Anderson en Abramovic). In de 'arcadia'-zalen zien we nog een ladder, maar dan wel een heel aparte. De ladder is gemaakt door de Brusselse artiest Maxim Frank (1985). Deze kunstenaar bekijkt alledaagse voorwerpen en verkent de grenzen van hun nut en ontdekt zo ook hun symbolische kracht. De ladder dient om twee verschillende niveaus met elkaar te verbinden, er is een hoger en een lager. In zijn werken heeft Maxim Frank vaak een ladder gemaakt die schijnbaar nutteloos is. Zijn website tonen meerdere nutteloze, maar daarom niet zinloze ladders ( https://maximfrank.com/). In de expo in Kortrijk zien we Echelle #14, waar een ladder een kronkelend symbool wordt van oneindigheid. De trap die ons menselijke bestaan opentrekt naar een open ruimte en die we kunnen associëren met de jakobsladder. Onze kronkelwegen als mens op zoek naar hoger, beter, meer leiden ons naar een openheid waarvan we begin noch einde zien. De weg naar arcadia is voor Frank best avontuurlijk en doet beroep op onze menselijke capaciteit om ons nuttigheidsstreven te overstijgen. Wie alleen denkt en leeft in termen van geld, 'doelen' en eendimensionaal streven zal nooit arcadia bereiken.

Geen opmerkingen:

Een reactie posten